De vreemde geheimen van Toxoplasma

Onlangs werd bekend dat de parasiet Toxoplasma gondii ervoor zorgt dat muizen en ratten hun angst voor katten verliezen. Via deze ingenieuze omweg bevordert deze ééncellige levensvorm zijn eigen verspreiding.

Toxoplasma –Tox voor vrienden- is een zeer veel voorkomende parasiet, die hiermee een belangrijk antwoord geeft op een vraag waar wetenschappers zich al decennialang mee bezig houden: kunnen ziekteverwekkers het gedrag van hun gastheren veranderen, zodat ze daar zelf beter van worden? Ja dus.


Om er voor te zorgen dat hij ook gemakkelijk kan overstappen op ratten en muizen heeft Tox een list bedacht: ratten en muizen gaan om begrijpelijke redenen instinctief een blokje om wanneer ze een kat of de uitwerpselen van een kat ruiken, maar ratten en muizen die al besmet zijn met Toxoplasmose, voelen zich juist aangetrokken door katten en de geur van kattenpoep en –urine. Tox schijnt iets te resetten in de amygdala –het emotionele systeem in de hersenen- van zijn gastheren, waardoor de muizen en ratten hun gedrag veranderen. Hoe hij dat doet, is vooralsnog een raadsel.
 

Toxoplasmose infecties komen voor bij mensen, allerlei zoogdieren en vogels. Meestal zonder kwalijke gevolgen, al kan besmetting bij een zwangere vrouw een miskraam of geboorteafwijkingen opleveren. Je krijgt de infectieziekte maar ééns in je leven en ontwikkelt er dan meteen antistoffen voor. In feite lopen dus alleen zwangere vrouwen gevaar die nog niet eerder door Tox zijn besmet.  

De parasiet verspreidt zich vooral via kattenpoep. Hij reist dan per beschermende cocon (een cyste), komt bijvoorbeeld in de grond terecht en kan daar lange tijd overleven, wachtend op een nieuwe gastheer. Mensen kunnen elkaar niet besmetten en ook loop je geen Toxoplasmose op door het aaien van een kat, maar bijvoorbeeld wél door tuinieren of het eten van ongewassen rauwe groenten of rauw vlees. Zwangere vrouwen moeten het schoonmaken van de kattenbak dan ook aan anderen overlaten, handschoenen dragen bij het tuinieren en geen ongewassen rauwe groenten of rauw vlees eten. 

Er wordt de laatste jaren opvallend veel onderzoek gedaan naar Toxoplasma gondii, omdat vermoed wordt dat de parasiet óók het gedrag van zijn menselijke gastheren en –vrouwen beïnvloedt. Besmette vrouwen schijnen zich vriendelijker te gaan gedragen, mannen worden er juist paranoïde van. Ook schijnen besmette mensen zich vaker schuldig te voelen, sneller last van schizofrenie te krijgen en meer autongelukken te veroorzaken.  

En alsof dát nog niet genoeg is, zouden besmette vrouwen vaker zoontjes dan dochtertjes baren. Wetenschapper Jaronslay Flegr van de Charles Universiteit in Praag vergeleek de medische gegevens van 1800 baby’s die tussen 1996 en 2004 waren geboren en wat bleek? Hoewel de normale verhouding ongeveer 104 jongetjes op elke 100 meisjes is, bleek deze verhouding bij vrouwen met veel antistoffen tegen Toxoplasmose in hun lichaam 260 jongetjes op elke 100 meisjes te zijn!

   

Lees ook:Muizen vermoorden bijna honderd katten
Lees ook:Leerzame lezing over honden en hun gedrag
Lees ook:Politie schiet ontvoerde hond neer
Lees ook:Dierenbescherming VS geeft China geld voor stoppen hondenslachting
Lees ook:Katten verdronken door eigenaar

3 reacties op “De vreemde geheimen van Toxoplasma

  1. Kelly

    hallo,
    kunt u mij vertellen wie deze foto heeft gemaakt (van de muis en de kat)
    alvast vriendelijk bedankt
    kelly

      /   Beantwoorden  / 
  2. michelle

    ikvind het sgatig egt waar

      /   Beantwoorden  / 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naam

Website

Het kan vijf minuten duren voordat nieuwe reacties zichtbaar zijn.